Καθώς η κλιματική κρίση εντείνεται, η συζήτηση γύρω από τη βιωσιμότητα και την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος παύει να είναι απλώς θεωρητική και μετατρέπεται σε ζήτημα εθνικής και παγκόσμιας επιβίωσης. Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος αυτή την εβδομάδα, μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα εγχώρια πρωτοβουλία, εντάσσεται στο επίσημο πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Πράσινης Εβδομάδας (#EU_Green_Week).
Η κεντρική ιδέα της δράσης είναι τόσο πρωτότυπη όσο και διδακτική: «Αρχαίες πρακτικές ως απαντήσεις στις σύγχρονες προκλήσεις διαχείρισης νερού». Μέσα από το πρίσμα της αρχαίας ελληνικής μηχανικής και του πολιτισμού, η πρωτοβουλία αυτή αποδεικνύει περίτρανα πώς η τεχνογνωσία του παρελθόντος μπορεί να αποτελέσει τον οδικό χάρτη για σύγχρονες, «θετικές για τη φύση» (nature-positive) λύσεις.
Οι δύο κομβικές εκδηλώσεις από τους πρέσβεις του Ευρωπαϊκού Συμφώνου για το Κλίμα
Το βάρος αυτής της προσπάθειας επωμίζεται μια δυναμική ομάδα Ελλήνων πρέσβεων του Ευρωπαϊκού Συμφώνου για το Κλίμα (EU Climate Pact Ambassadors). Θέλοντας να γεφυρώσουν τη θεωρία με την πράξη, διοργανώνουν δύο στοχευμένα event που απευθύνονται σε επιστήμονες, φορείς αλλά και απλούς πολίτες:
Διαδικτυακή συνάντηση (3 Ιουνίου): Η αρχή γίνεται ψηφιακά τη Τετάρτη, 3 Ιουνίου (18:30 – 20:00). Μέσα από ένα οργανωμένο online event (το οποίο απαιτεί προεγγραφή), οι ειδικοί θα αναλύσουν πώς οι ιστορικές μέθοδοι διαχείρισης υδάτων μπορούν να προσαρμοστούν στα σημερινά δεδομένα, προσφέροντας βιώσιμες διεξόδους απέναντι στην κλιματική αλλαγή. Για τη διαδικτυακή εκδήλωση απαιτείται εγγραφή ώστε να σας σταλεί το link https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf8JBcSe9Ocm-g2IEMK7ZL6-pgL8yMatQ_Q9nyHVd7_HQbIyg/viewform
Η δράση στο πεδίο (7 Ιουνίου): Η κορύφωση της πρωτοβουλίας θα λάβει χώρα την Κυριακή, 7 Ιουνίου, στο εμβληματικό Παλαιό Μηχανουργείο στο Λαύριο. Η επιλογή της τοποθεσίας έχει τεράστιο συμβολισμό, καθώς η περιοχή της Λαυρεωτικής αποτελεί παγκόσμιο πρότυπο αρχαίας υδραυλικής μηχανικής, όπου οι πρόγονοί μας είχαν αναπτύξει πολύπλοκα συστήματα συλλογής και διαχείρισης όμβριων υδάτων για τη λειτουργία των μεταλλείων.
Η διοργάνωση τελεί υπό την αιγίδα και την ενεργή συνεργασία διακεκριμένων προσώπων και φορέων. Στην ομάδα των πρέσβεων συμμετέχουν οι Δρ. Αλεξάνδρα Πολιτάκη, Αντώνης Βερροιόπουλος, Αθανάσιος Λασκούδης, Δρ. Ιωάννης Παππάς, Γιώργος Κωνσταντινόπουλος, Ισίδωρος Καμπόλης, Ιφιγένεια Σούφλια και Παναγιώτης Γιαννόπουλος, σε στενή σύμπραξη με την περιβαλλοντική οργάνωση we4all η Εύα Ηλιάδη – Βαγενά. Πολύτιμη είναι η στήριξη του Γεωπάρκου Λαυρεωτικής (το οποίο ανήκει στο Παγκόσμιο Δίκτυο Γεωπάρκων της UNESCO), του Δήμου Λαυρίου, καθώς και του τοπικού Συλλόγου «Ευτέρπη».
Η αδιαπραγμάτευτη αναγκαιότητα της διαχείρισης των υδάτων
Η διεξαγωγή τέτοιων εκδηλώσεων δεν έχει απλώς ενημερωτικό χαρακτήρα, αλλά κρούει τον κώδωνα του κινδύνου. Η διαχείριση του νερού αποτελεί τη μεγαλύτερη πρόκληση του 21ου αιώνα, ειδικά για χώρες της Μεσογείου όπως η Ελλάδα.
Ο «μπλε χρυσός» του πλανήτη στερεύει. Η παρατεταμένη ανομβρία, οι καύσωνες και η εξάντληση του υδροφόρου ορίζοντα, σε συνδυασμό με τις πεπαλαιωμένες υποδομές και τη σπατάλη στην άρδευση, δημιουργούν ένα εκρηκτικό μείγμα. Αν δεν υιοθετήσουμε άμεσα κυκλικά μοντέλα χρήσης, συστήματα συλλογής όμβριων υδάτων και μεθόδους επαναχρησιμοποίησης (πρακτικές που οι αρχαίοι Έλληνες εφάρμοζαν με θρησκευτική ευλάβεια), η ερημοποίηση τεράστιων εκτάσεων της χώρας και η κατάρρευση της αγροτικής παραγωγής θα είναι μη αναστρέψιμες.
Πρωτοβουλίες όπως αυτές των πρέσβεων του Ευρωπαϊκού Συμφώνου για το Κλίμα στο Λαύριο είναι ζωτικής σημασίας, διότι αποδεικνύουν ότι η μετάβαση στην κλιματική ανθεκτικότητα δεν απαιτεί μόνο σύγχρονα τεχνολογικά εργαλεία, αλλά πρωτίστως σεβασμό στη φύση και διδαχές από τη σοφία της ίδιας μας της ιστορίας.